Kira ve ev sahibi
Enflasyon var diye kira üç katına çıkar mı?
Olay
Ahmet 2020'de evini Zeynep'e kiraya veriyor. Kira her yıl kanunun izin verdiği sınır içinde artırılıyor. 2023'te, sözleşmenin üzerinden beş yıl geçmeden Ahmet dava açıyor: 'Enflasyon ve ev fiyatları olağanüstü arttı, kira çevredeki kiraların çok altında kaldı.' Kanundaki 'öngörülemeyen olağanüstü durumda sözleşme yeniden düzenlenir' kuralına dayanarak kiranın yaklaşık üç katına çıkarılmasını istiyor.
Mahkeme kirayı bu kurala göre artırmalı mı?
- A)Evet; kiraların genel enflasyondan hızlı artması öngörülemeyen bir durumdur.
- B)Evet; kira her zaman çevredeki kiralara göre yeniden ayarlanabilir.
- C)Hayır; bu kural konut ve işyeri kiralarında hiçbir durumda uygulanmaz.
- D)Hayır; enflasyon ve çevredeki kiralar, kanundaki ayrı 'kira tespiti' kurallarının işi.
Mahkemenin kararını gör
Doğru cevap: D) Hayır; enflasyon ve çevredeki kiralar, kanundaki ayrı 'kira tespiti' kurallarının işi.
Yargıtay, mahkemeler arasındaki görüş ayrılığını çözdü: böyle bir talep bu kurala dayanarak kabul edilemez. Kanun kira artışını ayrı kurallara bağlar; ilk beş yılda artış enflasyon ortalamasıyla sınırlı, beş yıldan sonra hâkim çevredeki kiralara da bakıp yeni kirayı belirleyebilir (kira tespiti). Sadece enflasyona dayanıp 'olağanüstü durum' demek bu kuralları dolanmak olur. Deprem, savaş gibi öngörülemeyen bir olay ayrıca değerlendirilebilir.
Dayanak: TBK m. 344, TBK m. 138
Karar: Yargıtay 3. Hukuk Dairesi, E. 2024/1083, K. 2025/1439, 10 Mart 2025 · kararın tam metni